xe property news

Από τα «καλά» ακίνητα ξεκίνησε η ανάκαμψη της ελληνικής κτηματαγοράς

Μετά από μια παρατεταμένη 10ετή κρίση, η ελληνική κτηματαγορά επανέρχεται στο προσκήνιο και συγκαταλέγεται πλέον στις prime επενδυτικές επιλογές. Πρόκειται για σαφή ένδειξη όχι μόνο των θετικότερων προοπτικών της εγχώριας αγοράς ακινήτων, που έχει υποστεί τεράστια υποτίμηση, αλλά και της πεποίθησης ότι μειώνεται το «ρίσκο χώρας» (country risk).

Είναι χαρακτηριστικό ότι σε πρόσφατη έρευνα της ρωσικής Tranio −μια διεθνής πλατφόρμα ακινήτων− η οποία έχει ήδη τοποθετηθεί στην ελληνική αγορά κατοικίας, η Αθήνα συγκαταλέγεται μεταξύ των 40 πόλεων που αξίζει κάποιος να επενδύσει εφέτος, ενώ σύμφωνα με τις προβλέψεις της αμερικανικής Trading Economics, οι τιμές των ακινήτων θα αυξηθούν έως 24% μέχρι το 2020.

Την ίδια ώρα η σταθεροποίηση των ζητούμενων αποδόσεων στα «καλά» επαγγελματικά ακίνητα και το θετικό πρόσημο στη διαμόρφωση των μισθωμάτων εκτιμάται ότι βραχυπρόθεσμα θα οδηγήσει και σε αύξηση των τιμών πώλησης, επισημαίνουν σύμβουλοι και μεσίτες ακινήτων που δραστηριοποιούνται στον εν λόγω κλάδο.

Ο ετήσιος ρυθμός μεταβολής των ενοικίων των γραφείων κατά το 2017 στους κύριους άξονες εγκατάστασης της επιχειρηματικής δραστηριότητας προσέγγισε το +4,5% κατά μέσο όρο, αναφέρεται από επαγγελματίες της κτηματαγοράς. Ο χρηματοπιστωτικός κλάδος (εταιρείες διαχείρισης δανείων), οι φαρμακευτικές εταιρείες και οι εκπρόσωποι του τεχνολογικού τομέα πρωταγωνίστησαν στη ζήτηση γραφειακών χώρων επιφάνειας 1.500-2.000 τ.μ. Επιθυμητή περιοχή εγκατάστασης ήταν το επιχειρηματικό κέντρο της Αθήνας και οι Λεωφόροι Κηφισίας και Συγγρού.

Το +5,7% προσέγγισε κατά μέσο όρο ο ετήσιος ρυθμός μεταβολής των ενοικίων των καταστημάτων πέρυσι, με τις πολυεθνικές αλυσίδες, κυρίως από τον κλάδο ένδυσης, να επιστρέφουν στους κύριους εμπορικούς δρόμους προσφέροντας κυρίως μισθώματα ως ποσοστό επί του κύκλου εργασιών τους.

Ο κλάδος των αποθηκών και logistics κατέγραψε ακόμη υψηλότερο ετήσιο ρυθμό μεταβολής ενοικίων για το 2017, ο οποίος διαμορφώθηκε κατά μέσο όρο στο +6,2%. Η μέση ζήτηση για σύγχρονους χώρους αφορά σε επιφάνεια 5.000-10.000 τ.μ., ενώ έντονη κινητικότητα στον κλάδο διαφαίνεται από τις μεγάλες αλυσίδες τροφίμων και των παροχών υπηρεσιών μεταφοράς και αποθήκευσης (3PL providers).

 

Πού επενδύουν θεσμικοί και funds

Από τις αρχές 2018 η Εθνική Πανγαία ΑΕΕΑΠ έχει επενδύσει περί τα 24 εκατ. ευρώ για την αγορά εμπορικών ακινήτων στην οδό Ερμού (στη συμβολή με την Αγίας Ειρήνης) και στο Κολωνάκι (Σόλωνος και Κανάρη), ενώ έχει δρομολογήσει την είσοδό της στον κλάδο των αποθηκών, με την υπογραφή προσυμφώνου για την απόκτηση υπό ανέγερση συγκροτήματος logistics στον Ασπρόπυργο.

Υπενθυμίζεται ότι το 2017 είχαν επενδυθεί από την Πανγαία 71 εκατ. ευρώ για την απόκτηση πέντε καταστημάτων μισθωμένων στην αλυσίδα «Σκλαβενίτης» (πρώην Carrefour), συνολικής επιφάνειας 87.000 τ.μ. Για εφέτος εκτιμάται ότι οι επενδύσεις της εισηγμένης θα ξεπεράσουν τα 150 εκατ. ευρώ.

Μέσω μόχλευσης και δανεισμού η Grivalia Properties θα συνεχίσει τις αγορές ακινήτων και το 2018, σύμφωνα με τη διοίκηση της ΑΕΕΑΠ. Μάλιστα η εισηγμένη έχει ήδη προεξοφλήσει την άνοδο των αξιών των επαγγελματικών ακινήτων, με τον CEO Γ. Χρυσικό να εκτιμά ότι τα έσοδα θα καταγράψουν ανοδική πορεία εφέτος, ακόμα κι αν η εταιρεία δεν προβεί σε καμία περαιτέρω προσθήκη στο υφιστάμενο χαρτοφυλάκιό της. Το χαρτοφυλάκιο της εταιρείας σήμερα είναι αξίας άνω των 954 εκατ. ευρώ (114 ακίνητα επιφάνειας 864,2 χιλιάδων τ.μ.) με την ΑΕΕΑΠ να έχει δαπανήσει το 2017 κεφάλαια 140,5 εκατ. ευρώ για την απόκτηση πληθώρας γραφείων, καταστημάτων, αλλά και ξενοδοχειακών/τουριστικών ακινήτων, μέσω της θυγατρικής Grivalia Hospitality. Μεταξύ αυτών συμπεριλαμβάνεται και η αγορά του ιδιωτικού νησιού Pearl Island στον Παναμά.

Η Trastor, που σε ποσοστό 56% έχει περάσει στην ιδιοκτησία της Varde, αμερικανικής εταιρείας επενδύσεων με έδρα τις ΗΠΑ, σκοπεύει για εφέτος να προχωρήσει σε διπλάσιες επενδύσεις από ό,τι το 2017, δηλαδή σε αγορές ακινήτων που θα φθάσουν τα 40 εκατ. ευρώ.

Ήδη στο πρώτο τρίμηνο του 2018 προχώρησε σε τρεις αγορές ακινήτων, συνολικού ύψους 10,3 εκατ. ευρώ, στο κέντρο της Αθήνας (κατάστημα στην Ερμού), στο Μαρούσι (το 80% του Cronus Business Center, το κτίριο είναι μισθωμένο στο σύνολό του σε πολυεθνικές εταιρείες, όπως Procter & Gamble Hellas και Hyatt Regency) και στα Χανιά (κατάστημα 700 τ.μ.).

Στο τέλος του 2017, το χαρτοφυλάκιο της εταιρείας αποτελούνταν από 32 ακίνητα, κυρίως καταστήματα και γραφεία, συνολικής εκμισθώσιμης επιφάνειας 70.000 τ.μ. Η εύλογη αξία των επενδύσεων σε ακίνητα διαμορφώθηκε σε 79,5 εκατ. ευρώ από 60 εκατ. ευρώ στο τέλος του 2016.

Μεγάλη κινητικότητα επιδεικνύει από την αρχή του φετινού χρόνου και η Intercontinental International ΑΕΕΑΠ, η οποία έχει αποκτήσει ήδη τρία διαμερίσματα (δύο στην Πλάκα και ένα στο Καστρί), ένα κτίριο γραφείων στο Μαρούσι (η συναλλαγή προβλέπεται ότι θα ολοκληρωθεί τον Μάιο), ένα κατάστημα στο Κολωνάκι και ένα επαγγελματικό ακίνητο, επίσης στο Κολωνάκι. Η επενδυτική δαπάνη της εταιρείας για εφέτος ανέρχεται άνω των 11 εκατ. ευρώ.

Πληροφορίες αναφέρουν ότι νέες επενδυτικές κινήσεις προετοιμάζει και ο επενδυτικός όμιλος Hines. Το αμερικανικό group, που δραστηριοποιείται στον τομέα των επενδύσεων ακινήτων, λέγεται πως ενδιαφέρεται να εισέλθει ως στρατηγικός επενδυτής στο εμπορικό κέντρο Athens Heart της Pasal Development στον Ταύρο, ενώ εξετάζει και το ενδεχόμενο της εξ ολοκλήρου απόκτησής του. Υπενθυμίζεται ότι η Hines έχει ήδη από πέρυσι αποκτήσει αντί 33 εκατ. ευρώ το ξενοδοχείο Ledra στη Λ. Συγγρού.

Επιπλέον, παρότι η ολοκλήρωση των συζητήσεων έχει καθυστερήσει, το αμερικανικό fund Fortress εξακολουθεί να ενδιαφέρεται για την υλοποίηση επένδυσης στον όμιλο Χαραγκιώνη.

Τέλος, επενδυτικά σχήματα, όπως οι Apollo, Fortress, Pimco και Lone Star εκτιμάται ότι θα συμμετάσχουν στις πωλήσεις «κόκκινων» δανείων, που συνδέονται με ακίνητη περιουσία, τις οποίες σχεδιάζουν οι τράπεζες.